Máy thủy bình là thiết bị chuyên dụng dùng để đo cao độ trong thi công công trình. Khi máy thủy bình bị sai số góc i sẽ làm sai lệch thiết kế và chất lượng công trình. Vậy làm sao để biết máy thủy bình bị sai số góc i? Cách xử lý lỗi sai số góc i của máy thủy bình chuẩn như chuyên gia sẽ thế nào? Bài viết dưới đây được chính chuyên gia Quang Nhì với gần 20 năm kinh nghiệm sẽ giải đáp mọi khía cạnh liên quan đến “sai số góc i của máy thủy bình”. Hãy cùng tìm hiểu và trang bị những kỹ năng xử lý cần thiết khi sử dụng máy thủy bình nhé!
Sai số góc i của máy thủy bình là khoảng sai lệch “vượt chuẩn” giữa trục ngắm thực tế của máy so với mặt phẳng ngang chuẩn quy ước (hay mặt phẳng lý tưởng).
Giải nghĩa nhanh một số thuật ngữ liện quan đến “Sai số góc i máy thủy bình”
| Thuật ngữ, giá trị cần biết | Giải nghĩa, giá trị quy ước |
| Sai số góc i máy thủy bình là gì? | Là sai lệch giữa trục ngắm và phương ngang chuẩn, gây sai số cao độ |
| Trục ngắm thực tế của máy | Đường chỉ ngang của máy khi ngắm tới mục tiêu |
| Mặt phẳng chuẩn quy ước (hay mặt phẳng lý tưởng) | Được xác định theo mặt phẳng của mực nước biển với giá trị cốt 00 (Cốt chuẩn). |
| Sai số góc i máy thủy bình cho phép | Từ ±0.2mm đến nhỏ hơn ±3mm |
| Khi nào máy cần chỉnh góc i? | Khi đo càng xa càng sai hoặc sai số > 3mm |
Máy thủy bình bị sai số góc i (đo sai) thường có các dấu hiệu sau đây:
Khi người dùng gặp một trong các tình trạng trên, trước hết cần dừng ngay việc đo đạc của máy. Tuyệt đối không cố đo sẽ làm sai thiết kế, gây sai lệch toàn bộ công trình.
Để biết máy thủy bình đang đo có bị sai số góc i hay không “ngay tại công trình” một cách nhanh chóng và dễ dàng. Người đo tiến hành theo các cách dưới đây.
Chuẩn bị: 02 mia tiêu chuẩn, 01 chân máy chính xác
Mặt bằng: Chọn địa hình bằng phẳng. Dùng kẹp giữ cố định hai mia ở khoảng cách từ 30m – 50m (tùy theo loại máy và điều kiện ánh sáng)
Tiến hành:
Lần đo 1: Đặt máy ở giữa đo đến 2 mia
Đọc số đọc trên mia:
a1 tại A
b1 tại B
Tính chênh lệch: chênh lệch tại khoảng giữa
ΔH = a1 − b1
Lần đo 2: Đặt máy gần một trong 2 mia A hoặc B (khoảng cách tới mia từ: 2 – 3m)
Đọc số đọc trên mia:
a2 tại A
b2 tại B
Tính chênh lệch: chênh lệch tại điểm gần
ΔH’ = a2 − b2
Kết luận:
Chọn mặt bằng: Chọn khu vực bằng phẳng, vị trí các cột nằm trong phạm vi từ 30m – 40m
Lần 1: Đặt máy giữa 2 cột
Ngắm và đánh dấu trực tiếp vị trí tia ngắm cắt trên 2 cột
Đây là cốt chuẩn (đã triệt tiêu sai số)
Lần 2: Đặt máy gần 1 cột (Cách cột gần từ 2 – 3m)
Điều chỉnh tia ngắm trùng vạch cột gần: Điều chỉnh đường ngắm ngang trùng với vạch đánh dấu
Sau đó quay sang cột xa kiểm tra.
Kết quả:
Dùng thước mét để kiểm tra:
Lưu ý: Trước khi kiểm tra sai số góc i máy thủy bình, hãy kiểm tra tổng thể máy và chắc chắn các bộ phận của máy để hoạt động bình thường:
Nếu trường hợp máy có dấu hiệu rơi đổ va đập, đế bị rơ, cong vênh. Kiểm tra cụm con lắc xem có bị liệt rung hoặc nhảy rung không? Nếu có, kết luận: 100% máy sai số góc i.
Người đo cần liên hệ các trung tâm sửa chữa có uy tín để được khám và kiểm tra chuyên sâu hơn.
Khi kiểm tra và phát hiện máy thủy bình của bạn đang bị sai số góc i. Người dùng có thể sử dụng tăm chỉnh đi theo máy để hiệu chỉnh góc i của máy về đúng theo hướng dẫn sau đây.
Bước 1: Mở lắp che vị trí ốc cân chỉnh góc i của máy.
Bước 2: Dùng tăm chỉnh đi theo máy để chỉnh ốc điều chỉnh góc i lên xuống.
Quay máy ngắm tới mia xa, dùng tăm chỉnh đường ngắm lên hoặc xuống tới số đọc đúng.
Bước 3: Đo kiểm tra lại.
Sau khi điều chỉnh góc i đúng, ta cần đo kiểm tra lại sai số góc i của máy. Sau khi chắc chắn góc i của máy đã chuẩn, khi đó có thể đưa máy vào sử dụng bình thường.
Lưu ý: Một số lưu ý khi hiệu chỉnh sai số góc i cho máy thủy bình
Chỉ tiến hành hiệu chỉnh góc i cho máy ngoài thực địa trong trường hợp sai số góc i nhỏ hơn 1cm. Các trường hợp sai số vượt quá 1cm được xác định là sai số lớn. Việc hiệu chỉnh với ốc bên ngoài sẽ không hết sai số. Nếu cố chỉnh có thể làm gãy ốc hoặc nặng hơn gây hỏng kính chỉ của máy. Khi đó, người dùng cần mang máy đến các trung tâm sửa chữa có uy tín để được chuyên gia sửa chữa có nhiều kinh nghiệm xử lý triệt để và đúng cách.
Người dùng tuyệt đối không nên tự chỉnh sai số góc i máy thủy bình trong các trường hợp:
Trong các trường hợp trên:
Cần mang máy đến Trắc Địa Hoàng Phát để:
Giúp máy đạt:
Khác với các phương pháp chỉnh thủ công ngoài thực địa, việc hiệu chỉnh sai số góc i máy thủy bình tại Trắc Địa Hoàng Phát được thực hiện theo quy trình chuẩn phòng Lab, sử dụng thiết bị chuyên dụng Collimator cho độ chính xác tuyệt đối.
Dưới sự trực tiếp thực hiện của chuyên gia Quang Nhì – gần 20 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực sửa chữa máy trắc địa, toàn bộ quá trình được kiểm soát chặt chẽ theo tiêu chuẩn kỹ thuật cao
Chúng tôi cam kết máy sau sửa chữa:
“Máy đạt độ chính xác như khi xuất xưởng”
Bước 1: Kiểm tra tổng thể máy
Bước 2: Kiểm tra cụm cân bằng tự động – “BẮT BUỘC”
Đây là bước quan trọng nhất
Nguyên tắc bắt buộc: Nếu con lắc chưa chuẩn → KHÔNG được chỉnh góc i
Vì dù chỉnh xong → máy vẫn đo sai
Bước 3: Hiệu chỉnh sai số góc i bằng Collimator
Bước 4: Kiểm tra thực địa
Bước 5: Bảo dưỡng chuyên sâu
Bước 6: Cấp tem kiểm định & bàn giao
“Hơn 90% máy thủy bình bị sai số góc i đều liên quan đến rơi đổ, va đập”
Trong các trường hợp này:
Vì vậy:
Phải cân chỉnh chuẩn cụm con lắc trước → sau đó mới hiệu chỉnh góc i máy thủy bình
| Nguyên nhân | Tỷ lệ ảnh hưởng |
| Máy rơi đổ, va đập | 100% |
| Máy cũ, hao mòn | 80% |
| Không kiểm định định kỳ | 70% |
| Kỹ thuật đo sai | 45% |
| Người cầm mia sai kỹ thuật | 15% |
| Điều kiện môi trường | 5% |
Một máy thủy bình dù còn hạn kiểm định nhưng nếu đã bị rơi đổ, va đập hoặc vận chuyển không đúng cách thì vẫn có thể phát sinh sai số góc i. Tem kiểm định chỉ phản ánh trạng thái máy tại thời điểm kiểm định, không đảm bảo máy sẽ luôn đúng trong mọi thời điểm sau đó.
Đây là một hiểu lầm rất tai hại, đặc biệt với những kỹ thuật mới vào nghề.
Nhiều người cho rằng chỉ cần cân bọt thủy vào giữa là có thể yên tâm đo đạc. Thực tế, máy vẫn có thể cân bọt rất đẹp nhưng đường ngắm đã bị sai lệch, dẫn đến sai số góc i lớn.
Hậu quả là:
Thực tế đã từng có trường hợp kỹ thuật đo sai làm cho độ dốc đường thoát nước bị thiết kế ngược, khi vận hành nước chảy ngược chiều và đơn vị thi công phải tốn rất nhiều chi phí để khắc phục.
Tại Trắc Địa Hoàng Phát, hầu hết các lỗi phổ biến trên máy thủy bình đều có thể xử lý nhanh trong ngày.
Với những lỗi nhẹ như cân chỉnh lại sai số góc i, lệch bọt hoặc kiểm tra sai số thông thường, khách hàng thường có thể chờ lấy ngay.
Thực tế, chi phí sửa hoặc hiệu chỉnh máy thủy bình tại Trắc Địa Hoàng Phát thường dao động khoảng:
200.000 – 500.000 VNĐ
Mức chi phí cụ thể sẽ phụ thuộc vào tình trạng máy, mức độ hư hỏng và việc có phải thay thế linh kiện hay không.
Nếu máy thủy bình của anh em đang gặp các tình trạng như:
Lúc này, bạn đừng cố đo tiếp! Máy sai một “li” là “đi” toàn bộ công trình!
Cách làm đúng là nhanh chóng liên hệ và mang máy đến Trắc Địa Hoàng Phát để được tư vấn và sửa chữa kịp thời.
Đến với Trắc Địa Hoàng Phát bạn sẽ nhận được:
Địa chỉ: Số 319 Lương Thế Vinh – Phường Đại Mỗ – Tp. Hà Nội
Để máy luôn đảm bảo độ chính xác khi làm việc, người dùng nên tuân thủ chu kỳ kiểm tra và hiệu chỉnh sai số góc i cho máy thủy bình một cách chủ động. Chu kỳ kiểm định chuẩn theo khuyến nghị của chuyên gia như sau:
Đối Với Máy Mới
Nên kiểm định 1 năm/lần.
Đối Với Máy Đã Qua Sử Dụng
Nên kiểm định 6 tháng/lần.
Trường Hợp Cần Kiểm Tra Sớm Hơn
Ngoài chu kỳ định kỳ, máy nên được kiểm tra lại ngay khi:
Trong thực tế, rất nhiều máy vẫn còn tem kiểm định nhưng đã sai số do bị va chạm trong quá trình làm việc. Vì vậy, không nên chỉ nhìn vào tem mà bỏ qua việc kiểm tra thực tế của máy.
Sai số góc i máy thủy bình là một lỗi cơ bản nhưng nghiêm trọng. Làm sai lệch két quả đo dẫn đến sai lệch thiết kế của dự án. Nguy cơ phải đập đi làm lại, lam hiệt hại nặng về tài chính cho chủ đầu tư.
Việc hiểu rõ bản chất của sai số góc i máy thủy bình, dấu hiệu, cách kiểm tra và chỉnh góc i giúp người đo có thêm kiến thức. Phòng tránh rủi ro và chủ động trong công việc.
Nếu phát hiện sai hỏng nặng, cần liên hệ ngay tới Trắc Địa Hoàng Phát để tham vấn ý kiến từ chuyên gia và sửa chữa nhanh nhất.
Câu hỏi 1: Máy thủy bình sai số góc i có nguy hiểm không?
Trả lời: Có! Rất nguy hiểm, ảnh hưởng trực tiếp đến cao độ công trình
Câu hỏi 2: Người dùng có thể tự chỉnh góc i không?
Trả lời: Có! Tuy nhiên, không khuyến khích người dùng tự ý căn chỉnh khi không có thiết bị chuyên dụng và tham vấn của chuyên gia sửa chữa.
Câu hỏi 3: Bao lâu nên kiểm tra, kiểm định sai số máy một lần?
Trả lời: Khuyến nghị từ chuyên gia cho chu kỳ kiểm định, hiệu chuẩn sai số máy thủy bình là: Từ 6–12 tháng hoặc ngay sau khi rơi đổ.
Liên hệ
Zalo
Báo giá
Vị trí